Từ Nhập Cận Giải

(PHẠM TÚ CHÂU)

Từ Nhập Cận Giải là bài thơ của tác giả thuộc thể loại . Mời các bạn cùng đọc và thảo luận.

Bản quốc quy phụ thiên triều tam thập niên, sự thượng chi tâm vô nhật thiểu đãi; tuế cống chi lễ vị thường thiểu khuyết, thủy ư tổ, kế ư phụ, chí ư kim, tiền hậu nhất triệt.

Lũ thường bị chiếu, dĩ tật bất năng nhập triều, chí linh thanh nộ, hưng sư thảo phạt, sinh linh sát lục, khai phát sơn tăng, thiêu hủy tự xá, chước phạt thụ mộc, bất năng thăng kế, bản quốc vô cô nhi tao đại nạn.

Thiên tử chiếu thư mỗi vị tường hại bản quốc thúc, trục thiên sứ, cự vương sư chi tội, thượng do vị xả. Bản quốc thúc, tiên quốc vương khiển nhập triều thiên tử đại tố, thiên tử phong quốc thúc vi vương, quốc thúc tự cụ, bất tri sở vãng, phi bản quốc sát bản quốc thúc. Thúc tự đào thoán Hải nam, tông độc ác binh nghịch lữ, quốc vương thực bất tri chi dã.

Duy hữu bất triều nhất sự, vô tha, thực vị úy tử tham sinh, vạn lý chi ngoại, đạo lộ gian hiểm, sơn lam chướng khí, bất phục thủy thổ, thảng tử ư đạo lộ, hà ích ư thượng quốc? Đản tị niên bất khuyết cống, tiểu tâm sự thượng, hà tổn ư thượng quốc hồ? Thử hạ tình bất đắc thượng đạt.

Kim thiên sứ lai, vọng đắc tố bản quốc chi oan; dữ nghệ khuyết diện trần dã. “Phổ thiên chi hạ, mạc phi vương thổ, suất thổ chi tân, mạc phi vương thần”. An nam nhất quốc dĩ vi thiên tử nhân dân, cánh vô dị chí. Thiên tử dĩ tứ hải vi gia, tuy bất tháo triều, thả tại bang vực chi trung, thị xã tắc chi thần dã, duy thiên địa tri chi.

Dịch nghĩa

BIỆN GIẢI VIỆC TỪ CHỐI SANG CHẦU

Nước tôi quy phụ “Thiên triều” ba mươi năm nay, lòng thờ “thượng quốc” chưa ngày nào có chút xao nhãng, lễ cống hàng năm cũng chưa thiếu sót bao giờ. Kể từ đời ông, đời cha cho đến ngày nay, trước sau đều noi theo một lối.

Nhiều lần tiếp được chiếu vời, chỉ vì đau yếu không thể vào chầu, đến nỗi Thánh thượng nổi giận, dấy quân sang đánh, khiến cho sinh linh nước tôi bị giết hại, lăng mộ bị bới đào, chùa chiền bị đốt phá, cây cối bị chặt đẵn không sao kể xiết. Nước tôi chẳng có tội tình gì mà phải chịu nạn lớn như vậy.

Chiếu thư của thiên tử lần nào cũng nói nước tôi có tội giết quốc thúc, đuổi sứ giả, chống cự quân Thiên triều, tội ấy đến nay chưa thể tha. Nhưng quốc thúc tôi vốn do tiên vương tôi sai sang chầu Thiên tử để thay mặt giãi bày, Thiên tử lại phong quốc thúc làm vương, khiến cho quốc thúc tôi tự lấy làm sợ hãi không biết tránh đi đâu. Chẳng phải nước tôi hại quốc thúc mà quốc thúc tự trốn ra miền Hải nam, người trong tông tộc cầm quân nghênh chiến, điều ấy quả thực tôi không hề biết vậy.

Duy một việc không sang chầu thì không có cớ gì khác, thực là vì tham sống sợ chết; xa ngoài vạn dặm, đường đất gian nguy, chướng khí núi non, không quen thủy thổ, nếu chết ở giữa đường, phỏng có ích gì cho thượng quốc đâu? Liền mấy năm nay, lễ cống không thiếu sót, cẩn thận thờ người trên, phỏng có thiệt gì cho thượng quốc đâu? Tấm hình đó của người dưới chưa từng được thấu đạt đến người trên vậy.

Nay thiên sứ sang đây, mong được kể rõ nỗi oan của nước chúng tôi để ngài về kinh tâu bày trước Thiên tử. “Khắp cả gầm trời, chẳng đâu không phải đất nhà vua; khắp các bến bờ trên cõi đất, chẳng ai không phải bề tôi nhà vua”. Cả nước Nam này đã là dân của Thiên tử thì lại càng không có chí gì khác. Thiên tử coi bốn bể là nhà, nước tôi tuy không sang chầu được thì cũng vẫn ở trong lãnh vực ấy, vẫn là bề tôi của xã tắc, điều này duy có trời biết cho vậy.

PHẠM TÚ CHÂU

Thảo luận cho bài thơ: Từ Nhập Cận Giải - PHẠM TÚ CHÂU

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *